Anayasa Mahkemesi (AYM), Gezi Parkı eylemleri sırasında TOMA’dan sıkılan tazyikli su nedeniyle köprücük kemiği kırılarak yaralanan kadının açtığı davada, polislerin beraat etmesi ve tazminat talebinin reddedilmesi nedeniyle yaptığı bireysel başvuruda hak ihlali kararı verdi. Mahkeme, kararın bir örneğini başsavcılığa göndererek polislerin yeniden yargılanmasını sağlayacak ve mağdur kadına 150 bin TL manevi tazminat ödenmesine hükmetti.
Olay, Taksim’de gerçekleşen Gezi Parkı eylemlerinde yaşanmış, kadın kolluk müdahalesi sonucu yaralanmıştı. Mahkemeler önce polisler hakkında beraat kararı vermiş, manevi tazminat talebini ise reddetmişti. Kadın, ceza ve tazminat davalarının etkili yürütülmediği gerekçesiyle AYM’ye başvurmuştu.
AYM Birinci Bölümü kararında, başvurucunun:
-
Anayasa’nın 17. maddesinde güvence altına alınan insan haysiyetiyle bağdaşmayan muamele yasağı,
-
-
maddede güvence altına alınan etkili başvuru hakkı,
-
-
-
maddede güvence altına alınan toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkı
-
hakkının ihlal edildiğine hükmetti.
Kararın gerekçesinde, polislerin müdahalesinin orantısız olduğu, yaralanmaya sebep olan TOMA’nın kontrolünün tespit edilmediği ve beraat kararının gerekçesinin eksik olduğu belirtildi. Ayrıca idare mahkemesinin, ceza yargılamasındaki değerlendirmeyi dikkate almadan tazminat talebini reddetmesinin, etkili başvuru hakkını ihlal ettiği vurgulandı.
AYM, ihlalin sonuçlarının giderilmesi için:
-
Ceza soruşturması başlatılması amacıyla kararın İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı’na,
-
Yeniden yargılama yapılması amacıyla kararın İstanbul 2. İdare Mahkemesi’ne gönderilmesine,
-
Mağdur kadına 150 bin TL manevi tazminat ödenmesine
karar verdi.
Mahkeme, olayın barışçıl bir gösteri sırasında yaşandığını, kadının herhangi bir şiddet eylemine katılmadığını ve kamusal güç kullanımının orantısız olduğunu belirterek, toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkının ihlal edildiğini de tespit etti.
Bu karar, Gezi Parkı sürecinde kolluk müdahalesiyle yaralanan kişilerin haklarının korunması ve polislerin sorumluluklarının yeniden değerlendirilmesi açısından önemli bir emsal niteliği taşıyor.