Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), küresel gıda fiyatlarının nisanda art arda üçüncü ayda da yükseldiğini ve son 38 ayın en yüksek seviyesine ulaştığını açıkladı.
FAO verilerine göre, uluslararası gıda fiyatlarındaki aylık değişimleri izleyen Gıda Fiyat Endeksi, nisanda bir önceki aya göre yüzde 1,6 artarak 130,7 puana çıktı. Böylece endeks, Şubat 2023’ten bu yana görülen en yüksek seviyeye ulaştı. Endeks yıllık bazda ise yüzde 2 yükseldi.
FAO açıklamasında, artan enerji maliyetleri ile Orta Doğu’daki jeopolitik gerilimlerin küresel gıda fiyatlarındaki yükselişi tetiklediği belirtildi.
Tahıl Fiyat Endeksi nisanda aylık bazda yüzde 0,8, yıllık bazda ise yüzde 0,4 artış gösterdi. ABD’deki kuraklık ve Avustralya’da beklenen yetersiz yağış nedeniyle dünya buğday fiyatları yüzde 0,8 yükseldi.
Enerji maliyetlerindeki artış ve Hürmüz Boğazı’ndaki kriz nedeniyle gübre fiyatlarının yükselmesi, çiftçilerin daha az gübre gerektiren ürünlere yönelme ihtimalini artırırken bu durumun buğday fiyatlarını desteklediği ifade edildi.
Bitkisel Yağ Fiyat Endeksi ise nisanda yüzde 5,9 yükselerek son 21 ayın en yüksek seviyesine çıktı. Palmiye, soya, ayçiçeği ve kolza yağı fiyatlarındaki artışta, yükselen ham petrol fiyatlarının biyoyakıt talebini artırması etkili oldu. Güneydoğu Asya’daki üretim düşüşü endişeleri de palmiye yağındaki yükselişi destekledi.
FAO Et Fiyat Endeksi nisanda yüzde 1,2 artarak tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaştı. Brezilya’da kesime hazır sığır arzındaki sınırlı durumun dünya sığır eti fiyatlarını yükselttiği belirtildi.
Şeker Fiyat Endeksi ise Çin ve Tayland’daki olumlu üretim beklentileri ile Brezilya’da hasadın başlamasının etkisiyle yüzde 4,7 geriledi. Süt Ürünleri Endeksi de Avrupa ve Okyanusya’daki yüksek üretim kapasitesi nedeniyle yüzde 1,1 düşüş kaydetti.
FAO ayrıca Tahıl Arz ve Talep Özeti Raporu’nu da yayımladı. Raporda, 2025 yılı küresel tahıl üretim tahmini bir önceki yıla göre yüzde 6 artırılarak 3 milyar 40 milyon metrik tona çıkarıldı.
Öte yandan, 2026 yılı dünya buğday üretimi tahmini 817 milyon tona düşürüldü. Bu rakam geçen yıla göre yaklaşık yüzde 2’lik gerilemeye işaret etse de son 5 yıl ortalamasının üzerinde kalacağı öngörülüyor.
Raporda ayrıca Hürmüz Boğazı’ndaki krizin enerji ve gübre maliyetlerini artırdığı, bunun da küresel buğday üretiminde belirsizlik ve riskleri artırmaya devam ettiği vurgulandı.
