Milyonlarca araç sahibini ve lojistik sektörünü ilgilendiren akaryakıt fiyatlarında yeni bir uygulama devreye girdi. Motorinde daha önce uygulanan kademeli ÖTV artışının ardından benzinde de zamların tek seferde değil, üç aşamada pompaya yansıtılması kararlaştırıldı.
Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından yürütülen teknik çalışmanın ardından, benzindeki maktu ÖTV artışının ekim, kasım ve aralık aylarına yayılarak uygulanması benimsendi.
Böylece fiyat artışının toplam yükü değişmezken, pompaya yansıması üç aya bölündü.
MOTORİNDEN SONRA BENZİNDE DE “KAYNAYAN KURBAĞA” MODELİ
Daha önce motorinde vergi indirimleri ve maktu ÖTV’nin parça parça fiyatlara eklenmesiyle uygulanan yöntemin benzeri benzinde de hayata geçirildi.
Akaryakıt fiyatlarındaki yüksek artışın tek seferde pompaya yansımasının yaratacağı ekonomik yükü azaltmak amacıyla vergi artışının aylara bölündüğü belirtildi.
Piyasada bu yöntem “fiyat artışına kademeli alıştırma” ya da “kaynayan su” stratejisi olarak değerlendirilirken, tüketicinin karşılaşacağı toplam zam yükünün değişmediği, yalnızca zamların farklı aylara yayıldığı ifade ediliyor.
BENZİN ZAMMI ÜÇ AYA YAYILDI
Yeni uygulamayla benzinde litre başına 4,44 TL olan mevcut maktu ÖTV’nin tek seferde yasal üst sınır olan 14,82 TL’ye çıkarılması yerine, aradaki 10,38 TL’lik net vergi farkı üç eşit dilime bölündü.
Zam takvimi şöyle:
1 Ekim 2026: Benzindeki net maktu ÖTV 4,44 TL’den 7,90 TL’ye yükseltildi. 3,46 TL’lik net ÖTV artışına yüzde 20 KDV eklenmesiyle pompa fiyatına yansıyan zam 4,15 TL oldu. Böylece benzindeki toplam maktu ÖTV ekim ayı boyunca 7,90 TL olarak uygulanacak.
1 Kasım 2026: Maktu ÖTV 7,90 TL’den 11,36 TL’ye çıkarılacak. Bu aşamada pompaya yaklaşık 4,15 TL’lik ek zam yansıyacak.
1 Aralık 2026: Maktu ÖTV, nihai yasal sınır olan 14,82 TL + KDV seviyesine ulaştırılacak. Böylece benzin grubunda ertelenen vergi artışı tamamlanacak.
MOTORİN VE LPG’YE GECE YARISI ZAMMI
Düzenleme kapsamında saat 00.00 itibarıyla motorin ve LPG grubunda zamlar doğrudan pompa fiyatlarına yansıtıldı.
Motorine 3 TL 60 kuruş, LPG otogaza ise 1 TL 45 kuruş zam geldi.
Motorinde parça parça tamamlanan vergi uygulamasının son adımlarıyla birlikte pompa fiyatları 100 TL sınırına yaklaşırken, benzinde ise üç aşamalı zam takviminin ilk adımı uygulanmış oldu.
ZAM SONRASI BÜYÜKŞEHİRLERDE FİYATLAR
Benzine gelen ilk kademe 4 TL 15 kuruşluk zam ve motorindeki artışın ardından büyükşehirlerde güncel akaryakıt pompa fiyatları şöyle:
İSTANBUL AVRUPA
Benzin: 84,60 TL
Motorin: 97,10 TL
LPG: 36,44 TL
İSTANBUL ANADOLU
Benzin: 84,45 TL
Motorin: 96,90 TL
LPG: 35,88 TL
ANKARA
Benzin: 85,55 TL
Motorin: 98,20 TL
LPG: 36,54 TL
İZMİR
Benzin: 85,85 TL
Motorin: 98,50 TL
LPG: 36,44 TL
“KAYNAYAN KURBAĞA” STRATEJİSİ NEDİR?
Piyasada “kaynayan kurbağa” ya da literatürde “haşlanan kurbağa sendromu” olarak adlandırılan yöntem, yüksek oranlı zamların tüketicide yaratabileceği ani psikolojik tepkiyi ve ekonomik şoku yumuşatmayı hedefleyen bir fiyat algısı yönetimi modeli olarak tanımlanıyor.
Bu yaklaşım, sıcak suya aniden atılan kurbağanın tepki göstererek dışarı sıçramasına karşın, soğuk suya konulup suyun sıcaklığının derece derece artırılması halinde değişime kademeli olarak alışacağı yönündeki anlatıma dayanıyor.
